LIXIL ALP 2025 – 2026: Chủ đầu tư và giới chuyên gia nói gì về việc đưa các sáng kiến “Sức khỏe Đô thị” vào thực tiễn?

Sau sự kiện công bố 6 đề tài nghiên cứu LIXIL ALP 2025 – 2026 diễn ra ngày 7/11, chương trình chính thức bước vào giai đoạn nghiên cứu và phát triển giải pháp với trọng tâm là “Sức khỏe Đô thị”. Chuỗi hoạt động vừa qua đã nhận được sự quan tâm vô cùng lớn không chỉ khẳng định tính cấp thiết của chủ đề mà còn đánh dấu điểm mới của chương trình năm nay: sự tham gia ngày càng sâu của các chủ đầu tư và các tổ chức nghề nghiệp bên cạnh giới chuyên môn, rút ngắn khoảng cách giữa nghiên cứu học thuật và khả năng ứng dụng trong thực tiễn phát triển đô thị tại Việt Nam.

Sức khỏe Đô thị – cách tiếp cận tổng thể và vai trò định hướng của tổ chức nghề nghiệp

Khi được hỏi về những cơ hội và thách thức mà chủ đề Sức khỏe đô thị đặt ra cho giới kiến trúc sư, KTS Nguyễn Trường Lưu – Chủ tịch Hội KTS TP Hồ Chí Minh cho rằng đây là một chủ đề rất đúng thời điểm: “Đô thị cũng giống như cơ thể con người. Chỉ cần một bộ phận suy yếu – như hệ giao thông tắc nghẽn hay hệ thống cây xanh, công viên giảm đi thì sức khỏe tổng thể của đô thị sẽ bị ảnh hưởng. Một đô thị không khỏe sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sống của cư dân. Vì vậy, việc các kiến trúc sư, nhà quản lý và giới quy hoạch cùng quan tâm tới sức khỏe đô thị là cực kỳ cấp thiết”.

Từ góc độ chuyên môn, ông nhấn mạnh rằng Sức khỏe Đô thị không phải là một khái niệm mang tính khẩu hiệu, mà là một cách tiếp cận tổng hợp, bao trùm nhiều lớp không gian từ quy hoạch tổng thể, thiết kế công trình, không gian công cộng cho đến môi trường thường nhật của người dân. Đây cũng là lời nhắc nhở về trách nhiệm nghề nghiệp của giới kiến trúc sư, quy hoạch và quản lý đô thị trong việc kiến tạo những không gian sống an toàn, nhân văn và bền vững.

Theo ông, tinh thần “đô thị khỏe” cần được chuyển hóa thành những chương trình hành động cụ thể, với lộ trình rõ ràng, từng bước từ quy mô đô thị lớn đến các chi tiết trong thiết kế, tổ chức không gian và vận hành. Cách tiếp cận này cho phép các nghiên cứu không chỉ dừng ở tầm nhìn dài hạn mà còn có khả năng áp dụng dần vào các đô thị Việt Nam trong những điều kiện thực tế khác nhau.

“Chúng ta có thể làm từng bước, vừa nghiên cứu tổng thể cho lâu dài, vừa triển khai những nội dung có thể áp dụng ngay. Với cách tiếp cận đó, tôi cho rằng Hội Kiến trúc sư TP Hồ Chí Minh hoàn toàn có thể đồng hành và tham gia rất hiệu quả trong chương trình LIXIL ALP”, KTS Nguyễn Trường Lưu chia sẻ thêm.

Chủ đầu tư trong mô hình kết nối đa bên: Từ nghiên cứu học thuật đến giải pháp triển khai

Trong mô hình Hiệp lực cộng đồng, cấu trúc hợp tác đa bên của LIXIL ALP 2025 – 2026, chủ đầu tư giữ vai trò đặc biệt quan trọng, như một cầu nối chiến lược giữa nghiên cứu học thuật và khả năng triển khai trong thực tế đô thị. Việc tham gia ngay từ giai đoạn hình thành ý tưởng và định hướng triển khai, chủ đầu tư không chỉ góp phần cung cấp bối cảnh dự án mà còn giúp xác định rõ những giới hạn và điều kiện thực tiễn liên quan đến quy hoạch, chi phí, pháp lý, tiến độ và vận hành.

Từ góc độ của đơn vị đồng hành, bà Lưu Thị Thanh Mẫu – Tổng Giám đốc Phuc Khang Corporation, Phó chủ tịch thường trực Hiệp Hội Doanh Nghiệp Xanh TP.HCM (HGBA), cho rằng việc các chủ đầu tư tham gia vào những chương trình nghiên cứu như LIXIL ALP đóng vai trò quan trọng trong việc rút ngắn khoảng cách giữa ý tưởng học thuật và thực tiễn triển khai. Theo bà, Sức khỏe Đô thị là một chủ đề bao quát, không chỉ liên quan đến sức khỏe thể chất mà còn bao gồm sức khỏe tinh thần, xã hội, môi trường và khả năng tiếp cận các dịch vụ thiết yếu. Khi đặt Sức khỏe Đô thị như một định hướng trung tâm, các chính sách, quy hoạch và thiết kế sẽ có thêm động lực để phục vụ con người tốt hơn, hướng đến sự công bằng và bền vững dài hạn.

Bà cũng cho biết thêm: “Phuc Khang Corporation (PKC) định vị là Nhà phát triển công trình xanh tiên phong, hướng tới mục tiêu trở thành “Thương hiệu bất động sản xanh chính phẩm chuẩn mực Quốc tế dẫn đầu tại Việt Nam” vào năm 2035. Do đó, doanh nghiệp rất sẵn sàng đồng hành cùng các tổ chức, cộng đồng, hiệp hội thực hiện những chương trình, nghiên cứu, giải pháp thiết kế xanh – bền vững, sáng kiến không gian sống chất lượng vì cộng đồng”.

Nếu Phuc Khang Corporation tiếp cận Sức khỏe Đô thị từ góc độ tầm nhìn phát triển bền vững và giá trị cộng đồng dài hạn, thì các nhà phát triển quốc tế như Keppel nhấn mạnh vai trò của cơ chế phối hợp đa bên ngay từ giai đoạn đầu. Ông Nguyễn Trí Dũng – Giám đốc Kiến trúc Dự án, Bộ phận Dịch vụ Kỹ thuật, Khối Bất động sản Keppel Việt Nam nhấn mạnh rằng: “Một trong những điểm mạnh của các chương trình như LIXIL ALP là khả năng kết nối các bên liên quan trong cùng một chủ đề. Các cơ quan quản lý góp phần đảm bảo rằng những ý tưởng tại chương trình phù hợp với chiến lược phát triển đô thị dài hạn, chính sách và định hướng quy hoạch, trong khi các nhà nghiên cứu và thiết kế mang đến ý tưởng mới mẻ cùng tư duy sáng tạo. Mặt khác, các nhà phát triển dự án hiểu rõ tính khả thi trong quá trình triển khai thực tế. Khi kết hợp tất cả các yếu tố này lại ngay từ giai đoạn đầu, ý tưởng sẽ có nhiều cơ hội trở thành giải pháp thực tiễn”.

Theo ông, các chủ đầu tư cũng có cơ hội tiếp cận những quan điểm mới, công nghệ mới và các ý tưởng thiết kế sáng tạo – những yếu tố không phải lúc nào cũng xuất hiện trong quá trình phát triển dự án thường nhật. Đây được xem là một quá trình học hỏi và hợp tác lâu dài, mang lại giá trị cho tất cả các bên và cho chính đô thị.

Việc kết nối đồng thời nhiều bên ngay từ đầu giúp các nghiên cứu tránh được sự chênh lệch giữa tư duy học thuật và nhu cầu xã hội. Các ý tưởng thiết kế và giải pháp đô thị không chỉ được đánh giá dựa trên tính sáng tạo mà còn được xem xét dưới góc độ hiệu quả vận hành, khả năng nhân rộng và sự phù hợp với định hướng phát triển đô thị dài hạn.

Từ góc nhìn này, sự tham gia của chủ đầu tư trong LIXIL ALP 2025 – 2026 không đơn thuần là vai trò đồng hành mà là một điều kiện cần để nghiên cứu có thể bước ra khỏi phạm vi học thuật, từng bước trở thành những giải pháp khả thi, có tác động thực chất đến sức khỏe đô thị và chất lượng sống của cộng đồng.

Trong giai đoạn tiếp theo, chương trình LIXIL ALP 2025–2026 sẽ bước vào chặng nghiên cứu chuyên sâu. Trong năm 2026, sáu đơn vị nghiên cứu được lựa chọn sẽ chủ động tiếp tục phát triển các giải pháp về “Sức khỏe Đô thị” theo định hướng và nội dung nghiên cứu của từng nhóm. Song song với quá trình này, các cuộc họp định kỳ với Ban Cố vấn chuyên môn sẽ đóng vai trò tham vấn, phản biện và bổ sung góc nhìn, góp phần hoàn thiện các đề xuất trên nền tảng phương pháp tiếp cận đã được xác lập từ giai đoạn đầu.

Chuỗi hoạt động này sẽ kéo dài cả năm và khép lại bằng Hội thảo cuối kỳ cùng Triển lãm Pavilion dự kiến tổ chức vào tháng 11/2026. Đây sẽ là dịp các nhóm nghiên cứu công bố rộng rãi những giải pháp nghiên cứu nổi bật tới cộng đồng chuyên môn và công chúng.

Những thông tin mới nhất về chương trình sẽ được cập nhật trên fanpage LIXIL-Hub: https://www.facebook.com/lixilvietnam/

© Tạp chí Kiến trúc