Người 38 năm chăm sóc mộ liệt sĩ được khen thưởng
Ông Võ Đình Thế, người tự nguyện cất bốc và chăm sóc phần mộ 17 liệt sĩ suốt 38 năm qua, vừa được Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng tặng bằng khen.
Quyết định khen thưởng được trao tại lễ sơ kết giai đoạn 1 Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ do Bộ Chỉ huy quân sự TP Đà Nẵng tổ chức sáng 23/10.
Khoảng năm 1987-1988, khi đang công tác tại Ban Chỉ huy quân sự huyện Hiệp Đức (cũ), chàng lính 22 tuổi Võ Đình Thế tình cờ thấy máy ủi san gạt mặt bằng làm lộ lô cốt cũ. Bên trong là hầm chứa 17 bộ hài cốt bị trói chặt bằng dây dù, kèm nón tai bèo, dép lốp và dù ngụy trang.
Xác định đây là thi thể chiến sĩ giải phóng hy sinh trong trận đánh đồi Thị khoảng năm 1970, ông Thế một mình gom nhặt từng phần xương cốt, đưa về chôn cất chung tại khu đất gần trường bắn xã. Sau khi xuất ngũ vào TP HCM lập nghiệp, ông tích góp tiền gửi về quê xây lại mộ kiên cố bằng xi măng.
Ông Võ Đình Thế (thứ tư từ trái qua), nhận bằng khen của Chủ tịch UBND TP Đà Nẵng, ngày 23/10. Ảnh: Công Ly
Đến năm 2019, khu vực trường bắn bị giải tỏa, ông Thế xin phép dòng họ đưa toàn bộ 17 hài cốt về an táng trong nghĩa trang gia tộc họ Võ tại xã Thu Bồn. Ông bỏ kinh phí nâng cấp toàn bộ nghĩa trang, xây phần mộ tập thể bề thế theo quy chuẩn mộ liệt sĩ và dựng 17 đài sen tưởng niệm.
Năm 2018, ông mua thêm hơn 300 m2 đất cạnh nhà ở huyện Bình Chánh cũ (TP HCM), lập gian thờ riêng rước hương linh 17 liệt sĩ về thờ cúng và duy trì làm lễ giỗ vào ngày 27/7 hàng năm. Suốt gần 40 năm, ông từ chối nhận tiền quyên góp hỗ trợ từ bên ngoài.
Cuối tháng 7/2026, cơ quan chức năng cùng các nhân chứng lịch sử đã xác minh toàn bộ thông tin, địa điểm và hiện vật do ông Thế cung cấp trùng khớp với hồ sơ chiến trận của chiến sĩ đặc công Sư đoàn 2, Quân khu 5. UBND TP Đà Nẵng sau đó ra quyết định khai quật, quy tập toàn bộ 17 hài cốt về nghĩa trang liệt sĩ xã Hiệp Đức và lấy mẫu ADN để xác định danh tính.
“Tôi mừng vì tâm nguyện suốt một đời người lính đã trọn vẹn, nhưng cũng thoáng chạnh lòng bởi từ nay ngôi mộ nơi quê nhà và bàn thờ riêng sẽ vắng bóng những ân nhân vô hình gắn bó hơn nửa đời người”, ông Thế nói.

Ông Võ Đình Thế (bên trái), cùng đại diện Bộ Chỉ huy quân sự TP Đà Nẵng di chuyển các hài cốt vừa cất bốc tại khu mộ tập thể ở xã Thu Bồn về xã Hiệp Đức chuẩn bị cho Lễ truy điệu. Ảnh: NVCC
Đà Nẵng hiện là địa phương có số lượng mộ liệt sĩ cần lấy mẫu sinh phẩm lớn nhất cả nước, với 144 trên tổng số 151 nghĩa trang. Đến ngày 21/10, thành phố đã tìm kiếm, quy tập được 123 hài cốt liệt sĩ và hoàn thành lấy mẫu tại 25.672 ngôi mộ chưa có thông tin, về đích sớm 122 ngày so với kế hoạch.
Lực lượng chức năng cũng rà soát 13.130 thông tin về mộ liệt sĩ, cất bốc 9 hài cốt tại hang Đá Sập (xã Hà Nha), 5 hài cốt ở núi Hòn Tàu và 14 hài cốt tại phường Hội An Đông. Giai đoạn tiếp theo, thành phố đặt mục tiêu đến ngày 27/7 tìm kiếm, quy tập 390 hài cốt và đẩy nhanh giám định ADN để trả lại tên cho các liệt sĩ.
Nguyễn Đông